Aanleiding
Binnen het basisonderwijs en kinderopvang hebben we te maken met knelpunten die de rust en regelmaat voor kinderen onder druk zetten:
Voorschoolse opvang (VSO)
De voorschoolse opvang staat onder grote druk. Enerzijds is het een opvangvorm waaraan slechts een kleine groep ouders behoefte heeft. Daarnaast is de duur van de opvang per dag zo beperkt dat deze niet bedrijfsmatig te organiseren is met voldoende waarborgen voor kwaliteit en continuïteit. Vrijwel alle scholen in Nederland hebben moeite om deze opvangvorm te organiseren. Kinderen worden hiervan de dupe, omdat ze vóór school eerst bij anderen worden gebracht, of gehaast en zo vroeg mogelijk naar school worden gebracht.
Tussenschoolse opvang (TSO)
Met ingang van 1 augustus 2006 is het schoolbestuur verantwoordelijk voor het organiseren van het overblijven op school.
De afgelopen tientallen jaren is het aantal kinderen dat tussen de middag overblijft sterk gestegen. Elke dag blijven op dit moment tussen de 500.000 en 600.000 kinderen in Nederland over (VOO, 2008). Dat is meer dan 40% van de basisschoolleerlingen.
De knelpunten die hierdoor ontstaan veroorzaken toenemende werkdruk bij leerkrachten; niet alleen wordt steeds vaker een beroep op hen gedaan om ‘gaten te vullen', maar zij hebben ook meer tijd nodig om na de middagpauze weer structuur aan te brengen in het gedrag van kinderen.
Naschoolse opvang (NSO)
De sterk toenemende vraag naar naschoolse opvang levert eveneens knelpunten op. Ouders en kinderen worden steeds vaker geconfronteerd met lange wachtlijsten, scholen worden door ouders steeds vaker aangesproken om oplossingen te realiseren en opvangaanbieders worden geconfronteerd met een grote schaarste aan accommodaties en personeel. Dat laatste wordt versterkt door de relatief korte openingstijden van de NSO. Hierdoor is slechts beperkte ruimte voor investeringen in passende huisvesting en is het aantal werkuren voor NSO-medewerkers relatief gering, waardoor deze banen minder aantrekkelijk zijn.
Kinderen kunnen op de maandag, dinsdag en donderdag slechts kort deelnemen aan activiteiten, waardoor er minder rust en aandacht voor de kinderen is dan tijdens de langere middagen op woensdag (en vrijdag). Voor de kinderen van 8 jaar en ouder geldt dit zelfs voor vier middagen in de week, terwijl juist déze groep kinderen behoefte heeft aan een keuzegericht activiteitenprogramma op het gebied van o.a. sport en cultuur.
Rust en regelmaat van kinderen onder druk
In onderstaand schema is de traditionele dagindeling weergegeven voor schoolgaande kinderen van werkende ouders die gebruikmaken van kinderopvang.
Deze dagindeling kent relatief veel wisselingen in begeleiding en pedagogisch klimaat. Kinderen worden hierin door verschillende mensen begeleid, zowel vakkrachten als vrijwilligers. Hierdoor hebben kinderen minder rust en regelmaat gedurende de dag. Dit legt druk op de continuïteit en structuur voor een sterk groeiende groep schoolgaande kinderen.